ਸਵਾਲ: ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?ਜਵਾਬ: ਇਹ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ…ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਬੀਪੀਐਲ ਪਰਿਵਾਰ: ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਉੱਜਵਲਾ ਯੋਜਨਾ (ਪੀਐਮਯੂਵਾਈ) ਦੇ ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਜੋ 14.2 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਕੀਮਤ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹਨ।ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰ: ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਰਾਜ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਪਤੇ ਦੇ ਸਬੂਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦੂਜੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੇਸ਼ੇਵਰ: ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਲਈ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਮਕਾਨ ਜਾਂ ਪੀਜੀ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ ਜਾਂ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਗੈਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਛੋਟੇ ਗਲੀ ਵਿਕਰੇਤਾ: ਉਹ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਜਾਂ ਗੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਿਲੰਡਰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।ਸਵਾਲ: ਸਰਕਾਰ ਇਹ 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਸਿਲੰਡਰ ਕਿਉਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ?ਉੱਤਰ: ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਛੋਟੇ ਸਿਲੰਡਰ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਵਿਹਾਰਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਕਾਰਨ ਹਨ:ਕਿਫਾਇਤੀ ਰੀਫਿਲਿੰਗ (ਵਿੱਤੀ ਰਾਹਤ): 14.2 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਸਿਲੰਡਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਭਰਨ ‘ਤੇ 800-900 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਰਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਸਿਲੰਡਰ ਨੂੰ 300-400 ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਭਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਸਾਫ਼ ਬਾਲਣ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਵਰਤੋਂ: ਅਕਸਰ, ਵੱਡੇ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਭਰਨ ਦੀ ਉੱਚ ਲਾਗਤ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਧੂੰਏਂ ਵਾਲੀ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਗੋਬਰ ਦੇ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ‘ਤੇ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਸਾਫ਼ ਗੈਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਪੋਰਟੇਬਿਲਟੀ: ਇਹ ਛੋਟਾ ਅਤੇ ਹਲਕਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਕਾਮੇ ਜਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣਾ ਕਮਰਾ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਬਦਲਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਚੁੱਕਣਾ ਬਹੁਤ ਆਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ: ਘਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਪਤੇ ਦਾ ਸਬੂਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ‘ਮੁਫ਼ਤ ਵਪਾਰ ਐਲਪੀਜੀ’ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਡੇਨ ਦਾ ‘ਛੋਟੂ’ ਸਿਲੰਡਰ) ਲਈ ਪਤੇ ਦੇ ਸਬੂਤ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਮੁਆਫ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।ਸਵਾਲ: 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੀ ਹੈ?ਉੱਤਰ: 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋ ਮੁੱਖ ਤਰੀਕੇ ਹਨ…ਵਿਧੀ 1: ‘ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਉੱਜਵਲਾ ਯੋਜਨਾ’ ਦੇ ਤਹਿਤ (ਮੁਫ਼ਤ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਬਸਿਡੀ ਲਈ)।ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਵਰਗਾਂ (ਬੀਪੀਐਲ) ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਹੈ।ਯੋਗਤਾ: ਬਿਨੈਕਾਰ ਔਰਤਾਂ (18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੀਆਂ) ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਹੋਰ ਗੈਸ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ, ਰਾਸ਼ਨ ਕਾਰਡ, ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਪਾਸਬੁੱਕ। (ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਕਾਮਿਆਂ ਲਈ ਰਾਸ਼ਨ ਕਾਰਡ/ਪਤਾ ਸਬੂਤ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਘੋਸ਼ਣਾ ਪੱਤਰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ)।ਅਰਜ਼ੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ: ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਗੈਸ ਵੰਡ ਏਜੰਸੀ (ਇੰਡੇਨ, ਐਚਪੀ, ਜਾਂ ਭਾਰਤ ਗੈਸ) ‘ਤੇ ਫਾਰਮ ਭਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ (pmuy.gov.in) ‘ਤੇ ਔਨਲਾਈਨ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ।ਵਿਕਲਪ ਦੀ ਚੋਣ: ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਸਮੇਂ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਚੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ 14.2 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਜਾਂ 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ। ਸਿਲੰਡਰ ਅਤੇ ਸਟੋਵ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰੀਫਿਲ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਮੁਫਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਢੰਗ 2: ਸਾਧਾਰਨ ਜਾਂ FTL (ਮੁਫ਼ਤ ਵਪਾਰ LPG) ਦੇ ਤਹਿਤ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਡੇਨ ਦਾ ‘ਛੋਟੂ’ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ)ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ, ਜਾਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਉੱਜਵਲਾ ਯੋਜਨਾ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਨ ਪਰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਕਿਸੇ ਪਤੇ ਦੇ ਸਬੂਤ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ, ਪੈਨ ਕਾਰਡ, ਜਾਂ ਵੋਟਰ ਆਈਡੀ) ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।ਅਰਜ਼ੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ: ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਧੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਗੈਸ ਏਜੰਸੀ, ਚੋਣਵੇਂ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪਾਂ, ਜਾਂ ਗੈਸ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਸਥਾਨਕ ਕਰਿਆਨੇ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੋਂ ਖਰੀਦ ਸਕਦੇ ਹੋ।ਲਾਗਤ: ਤੁਸੀਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਕੀਮਤ (ਲਗਭਗ ₹1,150) ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਗੈਸ ਨਾਲ ਭਰਨ ਦੀ ਲਾਗਤ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਸਿਲੰਡਰ ਤੁਹਾਡਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਪੂਰੇ ਸਿਲੰਡਰ ਲਈ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹੋ।
